Waarom komen veel woestijndieren 's nachts tevoorschijn?

Heb je op een zonnige dag weleens met blote voeten over het zand gelopen? Au, het kan zo heet zijn dat je ervan gaat huppelen! Stel je nu een heel landschap voor met zulk zand, zover je kunt kijken.

Dat landschap is een woestijn, en er wonen heel veel dieren. Toch zou je rond lunchtijd bijna geen dier zien. Waarom wachten zoveel woestijndieren tot de nacht om tevoorschijn te komen?

In de woestijn schijnt de zon de hele dag fel. Er zijn weinig wolken die de zon bedekken en weinig bomen die schaduw geven. Daardoor wordt het zand zo heet dat kleine dieren er hun pootjes aan kunnen branden.

Een klein dier krijgt het in die hitte al snel warm. Het heeft geen koel plekje om uit te rusten en krijgt het daardoor veel te heet. Dat lijkt op hoe jij je voelt als je op een zomerdag hard hebt gerend. Als een dier te lang te heet blijft, kan het heel ziek worden.

Hitte zorgt voor nog een probleem, en dat heeft met water te maken. Een warm lichaam raakt water kwijt om af te koelen, zoals bij een hijgende hond met zijn tong naar buiten. In de woestijn regent het zelden en zijn waterplassen moeilijk te vinden. Elke druppel die een dier verliest, is dus moeilijk weer aan te vullen.

Daarom schuilen veel woestijndieren overdag in een hol, een ruimte die ze onder de grond graven. Daar blijft de grond koel en een beetje vochtig, ver van de brandende zon. De dieren rusten en wachten. Wat denk je dat er met al dat hete zand gebeurt als de zon ondergaat?

Als de zon ondergaat, raakt het zand snel zijn warmte kwijt. Boven de woestijn hangen bijna geen wolken, en wolken houden warmte vast, net als een deken. Zonder die deken ontsnapt de warmte naar boven en wordt de nachtlucht koel.

Nu komen de dieren uit hun schuilplaatsen. Zulke dieren noemen we nachtactief: ze zijn 's nachts wakker en bezig. In het koele donker kunnen nachtactieve dieren rennen, jagen en eten zoeken zonder oververhit te raken of uit te drogen.

Denk maar aan een kleine kangoeroerat. Die slaapt de hele dag in zijn hol, lekker beschut en koel. Deze nachtactieve springer hipt 's nachts over het zand en propt zijn wangen vol zaadjes. Daarna haast hij zich terug naar zijn hol voordat de zon opkomt.

Onze twee nieuwe woorden zijn hol en nachtactief. Door de hete woestijnzon zouden kleine dieren oververhit raken en uitdrogen, dus rusten ze overdag in een hol en komen ze als nachtactieve dieren in de koele nacht tevoorschijn.

Als je de volgende keer de maan ziet opkomen, denk dan aan de kleine woestijndieren die eronder wakker worden terwijl jij lekker gaat slapen.