A child resting in the shade on a sunny day, holding a glass of water.A child resting in the shade on a sunny day, holding a glass of water.
1 / 5
0:00
0:00

Overleven waar het leven zwaar is · Aflevering 3 van 6

Hoe zorgen woestijndieren dat ze niet uitdrogen?

Ontdek hoe woestijndieren zich verstoppen voor de hete zon in een koel hol, en hoe hun nieren water sparen doordat ze maar een klein beetje plassen.

14Weergaven

Tekst van de aflevering

Hoe zorgen woestijndieren dat ze niet uitdrogen?

Heb jij na het buitenspelen op een hete, zonnige dag weleens gevoeld dat je lippen droog werden en je dorst kreeg? Dan wilde je meteen een groot, koel glas water.

Stel je nu een woestijn voor, met overal warm zand en maandenlang bijna geen regen. Daar wonen kleine dieren, zoals de kangoeroerat, een piepklein diertje dat op twee grote achterpootjes springt. Hoe zorgen woestijndieren er nou voor dat ze niet uitdrogen?

Het lijf van elk dier zit vol water, en door warmte gaat dat water eruit. Als een lijf heet wordt, glipt er water door de huid naar buiten, en het zweeft weg met elke warme adem. In de woestijnzon zou een klein dier zijn water heel snel kwijtraken.

Daarom graven veel woestijndieren een hol, dat is een gang onder de grond waarin een dier woont. Daar beneden houdt het zand erboven de hitte van de zon tegen, dus blijft het hol koel. Een koel lijf verliest veel minder water.

De lucht in een hol is ook vochtig, een beetje zoals de lucht in de badkamer na een warm bad. Als een dier die vochtige lucht inademt, neemt elke ademhaling minder water mee naar buiten.

Veel woestijndieren slapen de hele hete dag in hun hol. Als de zon ondergaat en het zand afkoelt, sluipen ze naar buiten om eten te zoeken. De koele nachtlucht haalt veel minder water uit hun lijf dan de hete zon. Fennekvossen, springmuizen en kangoeroeratten wachten allemaal op de nacht.

Uit de zon blijven spaart veel water, maar er is nog een manier waarop water een lijf verlaat. Elk dier plast, en met de plas gaat afval naar buiten dat het lijf niet nodig heeft, samen met water. Wat denk jij dat het lijf van een woestijndier doet om dat water niet te verspillen?

Binnen in zijn lijf heeft een woestijndier nieren, dat zijn twee kleine boonvormige stukjes die het bloed schoonmaken en de plas maken. De nieren van een kangoeroerat halen ontzettend goed water terug naar het lijf, nog voordat de plas naar buiten komt.

Zo maakt de kangoeroerat maar een paar druppeltjes dikke plas. Met zulke nieren gaat er heel weinig water uit zijn lijf als hij plast. Jouw eigen nieren doen dit werk ook, alleen halen ze minder water terug.

Hol. Nieren. De hete zon trekt water uit een lijf, dus rusten woestijndieren overdag in een koel, vochtig hol, en hun nieren sparen water doordat ze maar een klein beetje plas maken.

Slaap lekker vannacht, warm en knus, net als een kangoeroerat die opgerold ligt in zijn koele huisje onder het zand.

Dieren

Alles bekijken
Dieren
In deze serie