Hoe verplaatst een gletsjer reusachtige rotsen?
Stel je voor dat je met beide handen tegen een rots zo groot als een auto duwt. Onder je handpalmen voelt hij koud en ruw. Je duwt en duwt, maar de rots verschuift geen millimeter.
Toch leggen zulke grote rotsen in besneeuwde bergen een lange weg af. Iets van ijs draagt ze mee. Hoe verplaatst een gletsjer dan reusachtige rotsen?
Een gletsjer bestaat uit ijs dat zo dik is dat er een heel huis in zou passen. Al dat ijs is ontzettend zwaar. Door zijn eigen gewicht beweegt de gletsjer langzaam bergafwaarts, zo langzaam dat je hem niet ziet bewegen.
Ook breken er rotsen af van de steile bergwanden hoog boven de gletsjer. Die tuimelen op het ijs. Het ijs draagt ze bovenop, als op een reusachtig dienblad, klaar voor de reis.
Helemaal onderaan drukt de gletsjer hard op de rotsgrond, waardoor een beetje ijs smelt tot water. Dat water sijpelt in spleten in de rotsen eronder en bevriest weer. Zo grijpt het ijs de rotsen vast, net als ijzige vingers. Wat gebeurt er met zo'n stevig vastgegrepen rots als de gletsjer verder schuift, denk je?
De gletsjer trekt die rots uit de grond en sleept hem mee! Dat heet plukken: bewegend ijs trekt rotsen los uit de grond. Rots voor rots verzamelt de gletsjer zijn lading.
Na het plukken zit de rots vast in het ijs en gaat hij overal met de gletsjer mee. Dag na dag, jarenlang, draagt het zware ijs hem door het dal naar beneden. Zelfs rotsen zo groot als een huis reizen mee. De enorme gletsjer schuift verder met veel meer kracht dan welke rots ook kan tegenhouden.
Ver beneden op de berg is de lucht warmer en smelt het uiteinde van de gletsjer. Zonder ijs dat ze vasthoudt, vallen de rotsen neer op de plek waar het ijs ophoudt. Sommige liggen nu helemaal alleen in een veld, ver van de bergen waar ze vandaan kwamen.
Laten we één woord onthouden: plukken. Door zijn enorme gewicht beweegt het gletsjerijs langzaam bergafwaarts, trekt het rotsen los uit de grond, voert ze mee en laat ze achter waar het smelt.
Bijzonder hè, dat langzaam, stil ijs rotsen zo groot als huizen kan dragen? Als je weer een grote rots helemaal alleen in een veld ziet, kun je je afvragen of een gletsjer hem ooit heeft meegenomen.









